Na nedelji arhitekture – naselje Cerak Vinogradi kulturno dobro

Kultura 12. apr. 202116:02
Podeli:
Izvor: Promo / BINA

Vizuelni podsetnik „Naselje Cerak Vinogradi kulturno dobro Republike Srbije“ autorke Milenije Marušić biće prikazan u četvrtak 22. aprila u Beoizlogu Kulturnog centra Beograda, u okviru programa 16. Beogradske internacionalne nedelje arhitekture.

Ovaj podsetnik se sastoji od materijala koji je pripreman 2019. godine u okviru edicije „Trilogija 2019“, a realizuje se u saradnji sa IAUS – Institutom za arhitekturu i urbanizam Srbije.

Naselje Cerak Vinogradi je obeležilo arhitektonsku 2019. godinu, kada je proglašeno za kulturno dobro Republike Srbije (18. januar 2019.) kao jedino zaštićeno naselje savremene arhitekture u ovom delu Evrope i jedno od tri u Evropi. Takođe je izabrano, selekcijom iz obimne građe, za izlaganje u Muzeju moderne umetnosti MoMA u Njujorku, u okviru izložbe „Betonska utopija − arhitektura Jugoslavije 1948−1980“ (15. juli 2018 -18. januar 2019.) Nakon završene izložbe, (27. avgust 2019.) odabrano je za stalnu kolekciju Muzeja, kao jedno od dva dela iz Srbije, čime je potvrđen njegov status nacionalnog i internacionalnog kulturnog nasleđa.

Arhitekta Milenija Marušić, članica autorskog tima koji je projektovao naselje Cerak Vinogradi, o povodu za prikazivanje vizuelnog podsetnika i trenutnom statusu naselja kaže da je glavni cilj ovog podsetnika je apel nadležnima da shodno statusu naselja koje predstavlja nacionalnu baštinu preduzmu odgovarajuće mere kako bi se naselje revitalizovalo, održavalo i dovršilo izgradnjom projektovanih, a nerealizovanih sadržaja neophodnih „gradiću“ od 15 hiljada stanovnika.

„U tu svrhu, zajedno sa stanovnicima naselja sa kojima smo, u stalnom, 40 godina dugom, kontaktu i saradnji u julu 2019. godine sačinili smo dokument pod nazivom Razvojna strategija rekonstrukcije, revitalizacije i modela upravljanja u naselju Cerak Vinogradi. Dokument je prosleđen nadležnima počev od opštine, preko grada do republike. Za sada je ostao bez odgovora“, dodala je.

Milenija Marušić je završila Gimnaziju u Valjevu i Arhitektonski fakultet Univerziteta u Beogradu. Vodeći je projektant i stručni savetnik u Institutut za arhitekturu i urbanizam Srbije, član Akademije arhitekture Srbije, član Arhitektonske sekcije ULUPUDS-a. Zajedno sa Darkom Marušićem učestvovala je na više autorskih arhitektonsko urbanističkih konkursa i realizovala više desetine objekata i prostornih celina.

Naselje Cerak Vinogradi je nastajalo na krajnjoj periferiji Beograda. Realizacija projektnog programa podrazumevala je građenje novog gradića na brdu za 15.000 stanovnika u 3.650 stanova, na teritoriji od 93 hektara. Autorski tim Darko i Milenija Marušić sa Nedeljkom Borovnicom za deo naselja Cerak 1, radio je projekte u Institutu za arhitekturu i urbanizam Srbije. Građenje započeto 1978. godine trajalo je 10 godina, uz stalno prisustvo projektanata na gradilištu.

Šesnaesto izdanje Beogradske internacionalne nedelje arhitekture – BINA biće održano od 22. aprila do 20. maja 2021. u organizaciji Društva arhitekata Beograda i Kulturnog centra Beograda. U fokusu ovogodišnjeg BINA programa je Beogradska škola stanovanja, koja svojom širinom obuhvata brojne podteme.

BINA se ove godine realizuje kroz četiri programske celine, a namera organizatora je da se kroz niz programskih formata – izložbi, predavanja, pratećih programa i tematskih šetnji, predstave kvalitetna ostvarenja koja su realizovana u oblasti arhitekture, sa posebnim osvrtom na Beograd i region, kao i na doprinos i domete koji su domaći arhitekti postigli u sferi savremenog stanovanja. Svi programi BINE su besplatni.